Soğutucu Dolabınız Neden Soğutmuyor? Servis Çağırmadan Önce 6 Kontrol

Soğutma arızalarında en çok duyduğumuz cümle "herhalde gazı bitmiştir". Oysa soğutma devresi kapalı bir sistem; gaz kendiliğinden azalmaz. Azalıyorsa bir yerden kaçıyordur ve o kaçak bulunmadan yapılan dolum en fazla birkaç hafta iş görür.

Sahada gördüğümüz gerçek dağılım çok farklı. Soğutma kaybı çağrılarının büyük kısmı kondenser kirliliği, kapı contası kaçağı ve defrost arızasından çıkıyor. Bunların üçü de gaz doldurmaktan çok daha ucuz ve üçü de göz kararı fark edilebilir. Aşağıdaki altı maddeyi servis çağırmadan önce kendiniz kontrol edebilirsiniz.

Dolabın arka ya da alt kısmındaki kondenser, sistemin ısıyı dışarı attığı yer. Kanatçıkların arası toz, un ve yağla dolduğunda ısı atılamıyor, basınç yükseliyor ve kompresör çalışmasına rağmen kabin soğumuyor.

Mutfak ortamında bu tıkanma çok hızlı oluyor; havada sürekli yağ buharı var ve toz bu yağa yapışıyor. Kondenseri gözle kontrol edin: kanatçıkların arası görünüyor mu, yoksa gri bir keçe tabakasıyla mı kapanmış? İkincisiyse temizlik gerekiyor.

Temizliği fırça ve elektrik süpürgesiyle yapabilirsiniz. Cihazın fişini çekmeyi ve kanatçıkları ezmemeye dikkat etmeyi unutmayın. Ezilen kanatçık, hava geçişini kalıcı olarak azaltıyor.

Kapının farklı noktalarına bir kâğıt parçası sıkıştırıp kapıyı kapatın, sonra kâğıdı çekin. Her noktada belirgin bir direnç hissetmelisiniz. Kâğıdın kolayca çıktığı yerlerde conta iş görmüyor demektir.

Contayı test etmeden önce temizlemek de faydalı; üzerinde biriken yağ ve kir, mıknatısın yüzeye tam oturmasını engelleyebiliyor. Bazen sadece contanın silinmesi sızdırmayı bitiriyor.

Contası kaçıran bir dolap, içine sürekli sıcak ve nemli hava aldığı için hem soğutamıyor hem de evaporatörde aşırı karlanma yapıyor. Yani tek bir arızalı conta, iki ayrı belirtiye yol açıyor.

Dolabın iç arka panelini ya da fan bölgesini kontrol edin. Kalın bir buz tabakası varsa hava geçemiyor ve kabin soğumuyor demektir. Bu durumda dolabı kapatıp buzun çözülmesi bir günlüğüne sorunu gideriyor, ama sebebi ortadan kaldırmıyor.

Asıl bakılması gereken defrost sistemi. Defrost rezistansı yanmışsa ya da zaman rölesi çalışmıyorsa buz her seferinde geri geliyor. Bunu şuradan anlayabilirsiniz: çözdürdükten sonra iki üç gün içinde tekrar buzlanıyorsa defrost devrede değil demektir.

Dolabın arkasında ve yanlarında hava dolaşımı için boşluk olması gerekiyor. Duvara dayanmış, iki yanı başka cihazlarla sıkışmış bir dolap ısıyı atamıyor. Mutfak düzeni sıkışık olduğunda bu kural en sık ihlal edilen kural.

Bir de komşuluk meselesi var: soğutucunun fırın, fritöz ya da ocak yanına konması, cihazın ömrü boyunca zorlanması demek. Bazen en etkili müdahale, dolabı yarım metre kaydırmak oluyor. Yeni mutfak kuruyorsanız bunu baştan planlamak, sonradan yaşanacak birçok arızayı önlüyor.

Dolabın içinde su birikiyorsa drenaj tahliyesi tıkalı demektir. Küçük görünen bu sorun ihmal edildiğinde ciddileşiyor: biriken su kabin tabanında donuyor, zamanla kabin izolasyonuna sızıyor ve ıslanan izolasyon geri dönüşü olmayan bir soğutma kaybı yaratıyor.

Tahliye deliğini yumuşak bir tel ya da sıcak suyla açmayı deneyebilirsiniz. Drenaj tavasının da düzenli boşaltılıp temizlenmesi gerekiyor; içinde biriken kalıntı hem koku hem tıkanma kaynağı.

Dolabı bir süre dinleyin. Kompresör hiç durmuyor mu, yoksa hiç çalışmıyor mu? İkisi de arıza belirtisi ama farklı sebeplere işaret ediyor.

Hiç durmayan kompresör genellikle yukarıdaki maddelerden birinin sonucu: kirli kondenser, kaçıran conta ya da azalmış gaz. Sürekli çalışma iyi bir şey değil; hem elektrik tüketimini katlıyor hem kompresörün ömrünü hızla tüketiyor.

Hiç çalışmayan kompresörde ise ilk bakılacak yer start rölesi ve termik koruma. Bunlar kompresörden çok daha ucuz parçalar ve arızalandıklarında kompresör çalışmıyor. "Kompresör gitmiş" teşhisi konmadan önce bu ikisinin ölçülmesi gerekiyor — aradaki maliyet farkı çok büyük.

Bu altı maddeyi kontrol ettiğinizde sorun devam ediyorsa, sıra basınç ölçümü ve kaçak aramasına geliyor. Bu aşama manifold ve dedektör gerektirdiği için teknik servis işi. Ama kontrol listesini yapmış olarak aramanız, teşhisi hızlandırıyor ve gereksiz işlem yapılmasını engelliyor.